Current Affairs 18th November 2026 : Daily GK Update in Marathi
1. नोव्हेंबर 2026 मध्ये 23वी ASEAN-India Summit कोठे आयोजित करण्यात आली होती?
A) जकार्ता
B) मनिला
C) सिंगापूर
D) बँकॉक
Answer: B) मनिला
स्पष्टीकरण: पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी 17 नोव्हेंबर 2026 रोजी मनिला, फिलिपिन्स येथे 23व्या ASEAN-India Summit, East Asia Summit आणि Quad Leaders’ Summit मध्ये सहभाग घेतला.
2. ASEAN-India Summit मध्ये पंतप्रधान मोदी यांनी प्रस्तावित केलेल्या नऊ उपक्रमांपैकी कोणता एक उपक्रम होता?
A) ASEAN पर्यटकांसाठी मोफत ई-व्हिसा
B) नवीन मुक्त व्यापार करार
C) संयुक्त लष्करी तळ
D) चलन संघ
Answer: A) ASEAN पर्यटकांसाठी मोफत ई-व्हिसा
स्पष्टीकरण: पंतप्रधान मोदी यांनी ASEAN देशांतील पर्यटकांसाठी मोफत ई-व्हिसाचा प्रस्ताव मांडला. यासोबतच दीर्घकालीन सागरी सहकार्य योजना, स्पेस हॅकाथॉन आणि अधिक शिष्यवृत्ती देण्याचाही प्रस्ताव मांडला.
3. भारताच्या NCC च्या पहिल्या आंतरराष्ट्रीय सायकलिंग मोहिमेचा (मैत्री सेतू यात्रा 2027) शुभारंभ कोठून करण्यात आला?
A) नवी दिल्ली
B) कोलंबो, श्रीलंका
C) काठमांडू
D) ढाका
Answer: B) कोलंबो, श्रीलंका
स्पष्टीकरण: भारत-श्रीलंका NCC सायकलिंग मोहीम (मैत्री सेतू यात्रा 2027) श्रीलंकेतील कोलंबो येथील गॉल फेस येथून रवाना करण्यात आली.
4. भारत आणि बेलारूस यांच्यातील आंतर-सरकारी आयोगाचे 12वे अधिवेशन कोठे आयोजित करण्यात आले?
A) मिन्स्क
B) नवी दिल्ली
C) मॉस्को
D) बेंगळुरू
Answer: B) नवी दिल्ली
स्पष्टीकरण: भारत आणि बेलारूस यांच्यातील व्यापार, आर्थिक, वैज्ञानिक, तांत्रिक आणि सांस्कृतिक सहकार्यावरील आंतर-सरकारी आयोगाची 12वी बैठक नवी दिल्ली येथे आयोजित करण्यात आली.
5. एम. एस. धोनी यांनी IPL मधून निवृत्ती जाहीर केल्यानंतर चेन्नई सुपर किंग्समध्ये कोणती भूमिका स्वीकारली?
A) प्रशिक्षक
B) मार्गदर्शक (Mentor)
C) CEO
D) निवडकर्ता
Answer: B) मार्गदर्शक (Mentor)
स्पष्टीकरण: IPL 2027 च्या रिटेन्शनच्या अंतिम दिवशी (17 नोव्हेंबर 2026) एम. एस. धोनी यांनी खेळाडू म्हणून निवृत्ती घेतली आणि CSK ने त्यांची संघाच्या मार्गदर्शकपदी नियुक्ती केली.
6. भारताची 2027–2030 या कार्यकाळासाठी कोणत्या आंतरराष्ट्रीय संस्थेच्या परिषदेत पुन्हा निवड झाली?
A) UNESCO
B) ITU (आंतरराष्ट्रीय दूरसंचार संघ)
C) WHO
D) ICAO
Answer: B) ITU (आंतरराष्ट्रीय दूरसंचार संघ)
स्पष्टीकरण: ITU प्लेनिपोटेंशियरी परिषदेदरम्यान 151 मते मिळवून भारताची 2027–2030 या कार्यकाळासाठी ITU परिषदेत पुन्हा निवड झाली.
7. संयुक्त राष्ट्रांच्या संस्थेकडून मान्यता मिळालेले भारतातील पहिले MCR2030 'Resilience Hub' कोणते शहर ठरले?
A) मुंबई
B) बेंगळुरू
C) GIFT City, गुजरात
D) हैदराबाद
Answer: C) GIFT City, गुजरात
स्पष्टीकरण: संयुक्त राष्ट्र आपत्ती जोखीम कमी करण्याचे कार्यालय (UNDRR) यांनी GIFT City ला भारतातील पहिले MCR2030 Resilience Hub म्हणून मान्यता दिली.
8. AI आणि सेमीकंडक्टर पुरवठा साखळीशी संबंधित कोणत्या उपक्रमांतर्गत भारताने सॅन फ्रान्सिस्को घोषणेवर स्वाक्षरी केली?
A) Quad Tech
B) Pax Silica
C) इंडो-पॅसिफिक आर्थिक आराखडा
D) BRICS AI Alliance
Answer: B) Pax Silica
स्पष्टीकरण: AI आणि सेमीकंडक्टर पुरवठा साखळी सुरक्षित करण्यासाठी अमेरिका-नेतृत्वाखालील Pax Silica उपक्रमांतर्गत भारत आणि इतर भागीदार देशांनी सॅन फ्रान्सिस्को घोषणेवर स्वाक्षरी केली.
9. नोव्हेंबर 2026 च्या मध्यात बंगालच्या उपसागरात कोणते चक्रीवादळ तीव्र होत होते, ज्याचा आंध्र प्रदेशच्या किनारपट्टीवर परिणाम होण्याची शक्यता होती?
A) चक्रीवादळ बिपरजॉय
B) चक्रीवादळ अकवान
C) चक्रीवादळ मिचौंग
D) चक्रीवादळ रेमल
Answer: B) चक्रीवादळ अकवान
स्पष्टीकरण: भारतीय हवामान विभागाने (IMD) चक्रीवादळ अकवानवर लक्ष ठेवले होते. हे चक्रीवादळ अधिक तीव्र होऊन 20 नोव्हेंबर 2026 च्या आसपास आंध्र प्रदेशच्या किनारपट्टीवर धडकण्याची शक्यता वर्तवण्यात आली होती.
10. क्वाड शिखर परिषदेत नेत्यांनी खालीलपैकी कशाची घोषणा केली?
A) नवीन मुक्त व्यापार करार
B) सागरी देखरेख सराव आणि समुद्राखालील केबल भागीदारी
C) संयुक्त चलन
D) कायमस्वरूपी लष्करी तळ
Answer: B) सागरी देखरेख सराव आणि समुद्राखालील केबल भागीदारी
स्पष्टीकरण: क्वाडने सागरी देखरेख सराव, समुद्राखालील केबल कनेक्टिव्हिटी आराखडा आणि सायबर सुरक्षा भागीदारीची घोषणा केली.
11. Nvidia चे माजी CEO जेनसन हुआंग यांनी पुन्हा CEO पद स्वीकारण्याची तयारी कधी दर्शवली?
A) अमेरिकन सरकारने निर्देश दिल्यास
B) संचालक मंडळाने कंपनीच्या सर्वोत्तम हितासाठी हा निर्णय घेतल्यास
C) भागधारकांनी विशेष बैठकीत मतदान केल्यास
D) चीनने निर्यात निर्बंध हटवल्यास
Answer: B) संचालक मंडळाने कंपनीच्या सर्वोत्तम हितासाठी हा निर्णय घेतल्यास
स्पष्टीकरण: पद सोडल्यानंतरच्या पहिल्या सार्वजनिक वक्तव्यात जेनसन हुआंग यांनी सांगितले की, भागधारक, कर्मचारी, कंपनी आणि अमेरिकेच्या हितासाठी संचालक मंडळाने निर्णय घेतल्यास पुन्हा CEO होणे त्यांच्यासाठी सन्मानाची बाब असेल.
12. ICC ने 2029 मध्ये कोणत्या प्रमुख स्पर्धेच्या आयोजनाची जबाबदारी भारताला दिली?
A) T20 विश्वचषक
B) चॅम्पियन्स ट्रॉफी
C) ODI विश्वचषक (एकमेव यजमान)
D) महिला विश्वचषक
Answer: B) चॅम्पियन्स ट्रॉफी
स्पष्टीकरण: ICC ने 2029 च्या चॅम्पियन्स ट्रॉफीचे यजमानपद भारताला दिले. तसेच 2031 च्या ODI विश्वचषकाचे सह-यजमानपद भारत आणि बांगलादेश यांच्याकडे असेल.
13. मनिला येथील आपल्या भाषणात पंतप्रधान मोदी यांनी जगात कोणत्या तीन घटकांची आवश्यकता असल्याचे सांगितले?
A) विकास, समानता आणि शाश्वतता
B) शांतता, स्थिरता आणि पूर्वानुमानक्षमता
C) लोकशाही, स्वातंत्र्य आणि व्यापार
D) सुरक्षा, तंत्रज्ञान आणि हवामान कृती
Answer: B) शांतता, स्थिरता आणि पूर्वानुमानक्षमता
स्पष्टीकरण: मनिला येथे आयोजित शिखर परिषदांमध्ये सहभागी होताना पंतप्रधान मोदी यांनी जगात शांतता, स्थिरता आणि पूर्वानुमानक्षमता असण्याच्या आवश्यकतेवर भर दिला.
14. 17 नोव्हेंबर 2026 रोजी प्रसिद्ध झालेल्या वृत्तानुसार, रशियाचे लष्करी वाहतूक विमान कोणत्या प्रदेशात कोसळले, ज्यामध्ये विमानातील सर्व 19 जणांचा मृत्यू झाला?
A) सुदूर पूर्व
B) पश्चिम सायबेरिया
C) मॉस्को प्रदेश
D) क्रिमिया
Answer: B) पश्चिम सायबेरिया
स्पष्टीकरण: रशियाच्या संरक्षण मंत्रालयाने पुष्टी केली की पश्चिम सायबेरियामध्ये एक लष्करी वाहतूक विमान कोसळले. या दुर्घटनेत विमानातील सर्व 19 जणांचा मृत्यू झाला.
15. रशियाला क्रिमियाशी जोडणाऱ्या कोणत्या महत्त्वाच्या पायाभूत सुविधेवर युक्रेनच्या सैन्याने मोठा हल्ला केला?
A) केर्च ब्रिज (क्रिमियन ब्रिज)
B) सेवास्तोपोल बंदर
C) मेलिटोपोल रेल्वे
D) अझोवस्टल प्रकल्प
Answer: A) केर्च ब्रिज (क्रिमियन ब्रिज)
स्पष्टीकरण: युक्रेनने ड्रोन आणि क्षेपणास्त्रांच्या मदतीने क्रिमियन (केर्च) ब्रिजवर हल्ला केला. रस्ते पुलाचा एक भाग कोसळला. राष्ट्राध्यक्ष झेलेन्स्की यांनी या कारवाईचे वर्णन 'अभूतपूर्व' असे केले.
16. 13 राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांच्या प्रारूप मतदार यादीमध्ये कोणत्या प्रक्रियेद्वारे जवळपास 75 लाख नावे जोडण्यात आली?
A) विशेष सखोल पुनरावलोकन (SIR)
B) विशेष संक्षिप्त पुनरावलोकन (SSR)
C) सातत्यपूर्ण अद्ययावतीकरण
D) राष्ट्रीय लोकसंख्या नोंदणी
Answer: B) विशेष संक्षिप्त पुनरावलोकन (SSR)
स्पष्टीकरण: यापूर्वीच्या SIR प्रक्रियेनंतर विशेष संक्षिप्त पुनरावलोकन (SSR) द्वारे प्रकाशित करण्यात आलेल्या प्रारूप मतदार याद्यांमध्ये 13 राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांमध्ये जवळपास 75 लाख नावे जोडण्यात आली.
17. बिल्किस बानो यांनी सर्वोच्च न्यायालयाच्या कोणत्या निर्णयाबद्दल दुःख आणि आश्चर्य व्यक्त केले?
A) त्यांच्या नुकसानभरपाईच्या दाव्याबाबत
B) त्यांच्या प्रकरणातील दोन दोषींना दिलेल्या जामिनाबाबत
C) खटला दुसरीकडे हस्तांतरित करण्याबाबत
D) मूळ दोषसिद्धीच्या पुनरावलोकनाबाबत
Answer: B) त्यांच्या प्रकरणातील दोन दोषींना दिलेल्या जामिनाबाबत
स्पष्टीकरण: बिल्किस बानो यांनी सांगितले की 2002 च्या गुजरात दंगली प्रकरणातील दोन दोषींची जन्मठेपेची शिक्षा स्थगित करून त्यांना जामीन देण्यापूर्वी त्यांना कोणतीही माहिती देण्यात आली नाही किंवा त्यांचे म्हणणेही ऐकून घेण्यात आले नाही.
18. Goldman Sachs ने 2027 साठी भारताचा आर्थिक विकास दर अंदाजे किती राहील असा अंदाज व्यक्त केला?
A) 6.5%
B) 7.2%
C) 8.1%
D) 5.8%
Answer: B) 7.2%
स्पष्टीकरण: Goldman Sachs ने 2027 मध्ये भारताचा आर्थिक विकास दर 7.2% राहण्याचा अंदाज व्यक्त केला. हा प्रमुख अर्थव्यवस्थांमधील सर्वाधिक विकास दर असेल.
19. राष्ट्रीय निसर्गोपचार दिन 2026 ची संकल्पना (थीम) काय होती?
A) सर्वांसाठी योग
B) प्राकृतिक चिकित्सा, स्वस्थ भारत
C) भविष्यासाठी पारंपरिक औषधोपचार
D) निसर्गाद्वारे उपचार
Answer: B) प्राकृतिक चिकित्सा, स्वस्थ भारत
स्पष्टीकरण: 9वा राष्ट्रीय निसर्गोपचार दिन 18 नोव्हेंबर रोजी साजरा करण्यात आला. 2026 ची संकल्पना 'प्राकृतिक चिकित्सा, स्वस्थ भारत' ही होती.
20. 2026–30 या कालावधीसाठी ISSF Athletes Committee मध्ये कोणत्या भारतीय नेमबाजाची निवड झाली?
A) मनू भाकर
B) अभिनव बिंद्रा
C) गगन नारंग
D) राही सरनोबत
Answer: A) मनू भाकर
स्पष्टीकरण: दोन वेळा ऑलिम्पिक पदक जिंकणाऱ्या मनू भाकर यांची ISSF Athletes Committee मध्ये निवड झाली.
21. भारतातील पहिला व्यावसायिक स्तरावरील Sustainable Aviation Fuel (SAF) प्रकल्प कोठे स्थित आहे?
A) इंडियन ऑइलची पानिपत रिफायनरी
B) रिलायन्स जामनगर
C) BPCL कोची
D) HPCL विशाखापट्टणम
Answer: A) इंडियन ऑइलची पानिपत रिफायनरी
स्पष्टीकरण: इंडियन ऑइल कॉर्पोरेशनच्या (IOC) पानिपत रिफायनरीमधील 30,000 टन क्षमतेच्या SAF युनिटला सर्व आवश्यक मंजुरी मिळाली असून ते उत्पादनासाठी तयार होते. यामध्ये वापरलेल्या स्वयंपाकाच्या तेलाचा उपयोग केला जातो.
22. मनिला येथे स्वीकारण्यात आलेले ASEAN-India संयुक्त निवेदन कोणत्या क्षेत्रातील सहकार्यावर केंद्रित होते?
A) अंतराळ संशोधन
B) आपत्ती व्यवस्थापन
C) अणुऊर्जा
D) डिजिटल चलन
Answer: B) आपत्ती व्यवस्थापन
स्पष्टीकरण: नेत्यांनी आपत्ती व्यवस्थापनातील सहकार्याबाबत ASEAN-India संयुक्त निवेदन स्वीकारले.
23. मनिला येथे जाहीर करण्यात आलेल्या क्वाडच्या नवीन उपक्रमांचे योग्य वर्णन खालीलपैकी कोणते आहे?
A) केवळ आर्थिक भागीदारीवर लक्ष केंद्रित
B) सागरी देखरेख, लष्करी सराव, केबल कनेक्टिव्हिटी आणि सायबर सुरक्षा
C) केवळ हवामान निधी
D) विद्यार्थी विनिमय कार्यक्रम
Answer: B) सागरी देखरेख, लष्करी सराव, केबल कनेक्टिव्हिटी आणि सायबर सुरक्षा
स्पष्टीकरण: क्वाडने सागरी देखरेख प्रणाली, लष्करी सराव, केबल कनेक्टिव्हिटी आराखडा आणि सायबर सुरक्षा भागीदारी सुरू करण्याची घोषणा केली.
24. ऑक्टोबर 2026 मध्ये भारतातील बेरोजगारीच्या दरात कोणता बदल दिसून आला?
A) मोठी वाढ
B) किरकोळ घट
C) कोणताही बदल नाही
D) विक्रमी वाढ
Answer: B) किरकोळ घट
स्पष्टीकरण: अधिकृत सर्वेक्षणांनुसार ऑक्टोबर 2026 मध्ये भारतातील बेरोजगारीच्या दरात किरकोळ घट नोंदवण्यात आली.
25. पंतप्रधान मोदी यांनी सुमारे 3,000 कोटी रुपये खर्चाच्या 246 आदिवासी विकास प्रकल्पांचे उद्घाटन/पायाभरणी कोणत्या निमित्ताने केली?
A) स्वातंत्र्य दिन
B) जनजातीय गौरव दिवस
C) गांधी जयंती
D) प्रजासत्ताक दिन
Answer: B) जनजातीय गौरव दिवस
स्पष्टीकरण: जनजातीय गौरव दिवस 2026 च्या निमित्ताने पंतप्रधान मोदी यांनी गडचिरोली येथून व्हिडिओ कॉन्फरन्सिंगद्वारे सुमारे 3,000 कोटी रुपये खर्चाच्या 246 आदिवासी विकास प्रकल्पांचा शुभारंभ केला.